است همان صحنه مثالى نورانى ايمان و رابطه با ساحت كبريائى و اتصاف بفضايل است . بالاخره صحنه مثالى عالم برزخ بر اساس نيروى خيال و تمثل در روان است بر حسب ضروريات و روايات متواتر كه القبر اما روضة من رياض الجنة او حفرة من حفر النيران كه مراد از اين بيان صحنه مثال است كه لازم ذاتى عقيده و خلق و عمل صالح هر يك از اهل ايمان كامل خواهد بود و در عالم خارج از عالم روح و نيروى خيال كه حقيقت و فعليت روح اهل ايمان است هيچ يك از نعمتها تحيز خارجى و در قبر بر حسب نظام طبع نخواهد داشت يعنى همه نعمتهاى اهل ايمان در عالم برزخ خارج از نظام طبع است و تحيز خارجى بر حسب نظام طبع نخواهند داشت بلكه موجودات قائم بذات در صحنه تمثل كه اساس آنها ظهور صفت خالقيت و ربوبيت مقام كبريائى است كه هر لحظه بطور تجدد امثال ارواح اهل ايمان را اين چنين متمثل خواهد فرمود . بر اين اساس است كه نيروى روح اهل ايمان همه فاعل خواه ناخواه است و نيز قابل خواهد بود با اينكه نيروى فاعل و قابل هرگز متحد نخواهند بود بلكه از نظر اقتضاء ذاتى است كه حق تعالى و تقدس در روح قدس اهل ايمان نهاده است كه هر يك آنچه عقيده و خلق و عمل صالح دارند بطور مثال بر روح و قلب حقيقى آنان آشكار شود و بطور دائم سيرت ايمان و اعمال صالحه و نعمتهاى خود را مشاهده نمايند و در اين جريان بر حسب نظام عالم برزخ خارج از اختيار اهل ايمان خواهد بود از نظر اينكه لازم ظهور سيرت نورانى ايمان و فضايل خلقى است . يعنى لازم ذاتى ايمان كامل و اتصاف بفضايل خلقى و صلاح و خلوص عملى در عالم برزخ آنست كه خاطرات و آنچه در نيروى روانى و خيال اهل ايمان صورتهاى آنها تمثل داشته و در دوره زندگى آنها خلجان نموده صحنه مثالى آنها را